ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ
ਸਮਾਜ ਦੀ ਨੀਂਹ
ਇੱਕ ਸਫਲ ਸਮਾਜ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਅਤੇ ਸਾਡੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾਜੀ ਅਕਸਰ ਅਜਿਹੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਸਮਾਜ ਦੇ ਆਪਣੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ, ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਉਦਾਹਰਣ ਸਨ।
ਉਹਨਾ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਹਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾ ਦੇ ਮਾਪੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਸਨ - ਇੱਕ ਅੰਦੋਲਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵੀ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਔਰਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਮਾਂ ਸਨ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੰਗਠਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਉਹਨਾ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸੀ, ਉਹਨਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜਨਤਕ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਤੱਕ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕੀਤਾ।
ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਰੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾਜੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੰਤੁਲਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਹ ਪਤੀ ਜਾਂ ਪਤਨੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਵੇਖਣ ਕਿ ਰੱਥ ਦੇ ਦੋ ਪਹੀਏ ਹਨ, ਇੱਕ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ।" ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਨ ਸਮਾਨਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਕੋਈ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਹ ਬਰਾਬਰ ਹਨ, ਪਰ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ ਹਨ।"
ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾਜੀ ਨੇ ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ: ਉਹ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਉਦਾਰ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਸੁੰਦਰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਇਕਸੁਰਤਾਪੂਰਨ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਰਿਵਾਰਕ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਪਰੇ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। "ਔਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ... ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਤੁਹਾਡੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਸਾਰੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ।"
ਇੱਕ ਪਤੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰੇ ਅਤੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ। ਪਤੀ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਸੀ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ ਅਤੇ ਬਰਾਬਰ ਕੀਮਤੀ ਹਨ।
ਪਰਿਵਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਪਿਆਂ, ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਭੈਣਾਂ, ਛੋਟੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ, ਸਮਾਜ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਤਨੀ, ਮਾਂ, ਦਾਦੀ (ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਪੜਦਾਦੀ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾਜੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਰਿਹਾ। ਉਹਨਾ ਨੇ 1995 ਵਿੱਚ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਹਿਲਾ ਸੰਮੇਲਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਦੇ ਇਸ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਇੱਥੇ ਉਹਨਾ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੇ ਮਹੱਤਵ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ; ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਜਿਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਾਜਾਂ ਨੇ ਘੱਟ ਸਮਝਿਆ ਹੈ।
ਸਾਰੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਹਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਹਨਾ ਨੇ ਇੱਕਜੁੱਟ ਹੋਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ; ਉਹ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮਝਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਸਲ, ਧਰਮ ਜਾਂ ਕੌਮੀਅਤ ਦੇ ਹੋਣ, ਉਹਨਾ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ।