شری ماتاجی بسیاری از باورهای نادرست درباره خطرناک بودن بیداری کوندالینی را روشن ساخت. او تشبیه روشنی ارائه داد که کوندالینی همچون مادر روحانی درونی ماست که در طول زندگی‌های متعدد، با شکیبایی در انتظار تمایل ما به خودشناسی نشسته است. در هیچ‌یک از گونه‌های طبیعی زمین دیده نمی‌شود که مادری به فرزند خود آسیب برساند. بلکه این مادر است که از فرزند محافظت می‌کند، او را پرورش می‌دهد و حمایت می‌کند تا به بالاترین ظرفیت تکاملی‌اش برسد.

«بی‌شکل و با این حال کامل؛ موجود پیش از آسمان و زمین؛ خاموش و بی‌کران؛ تنها و تغییرناپذیر؛ همه جا حاضر و بی‌وقفه؛ او مادر همه چیز در زیر آسمان است. نامش را نمی‌دانم، پس آن را تائو می‌نامم.»

– لائو تسه، تائو ته کینگ

این تجربه عارفانه کوندالینی توسط بسیاری از قدیسان هند مانند آدی شانکاراچاریا (۷۰۰ میلادی)، کبیر (۱۴۰۰ میلادی) و جنادهوا (۱۲۰۰ میلادی) توصیف شده است.

انرژی کوندالینی در حالت عادی نهفته است. هدف خودشناسی، بیدار کردن این انرژی است تا ویژگی‌های آن آشکار شود. این انرژی می‌تواند از طریق نیروی میل ناب ما – میل به شناخت خود حقیقی‌مان، روحمان – بیدار گردد. خود حقیقی ما اغلب زیر افکار و احساساتمان پنهان شده است، اما وقتی کوندالینی بالا می‌رود، ما را به‌طور خودجوش به حالت مراقبه می‌برد و روح پاک ما در سکوت آگاهی‌مان جلوه‌گر می‌شود. بنابراین می‌توانیم از افکار و احساسات جدا شویم و شادی و آرامش ناب را که در همه ما به‌طور جاودان وجود دارد، تجربه کنیم.

«با روی‌گردانی از ماده‌گرایی… به آسمان ذهن وارد شدم و دروازه دهم را گشودم. چاکراهای انرژی کوندالینی که مارپیچ بود باز شدند و بی‌هیچ ترسی با پادشاه مقتدر خود دیدار کردم.»

– سنت کبیر

اثر کوندالینی را می‌توان در نظام ظریف، که در سطح جسمی به‌صورت سیستم عصبی مرکزی نمایان می‌شود، احساس کرد. هنگامی که کوندالینی بالا می‌رود، از چاکراهایی عبور می‌کند که متناظر با شبکه‌های اصلی عصبی در طول ستون فقرات هستند. شری ماتاجی توضیح داده‌اند که کوندالینی ما مانند طنابی با میلیون‌ها رشته است. وقتی برای نخستین بار خودشناسی را تجربه می‌کنیم، تنها یکی دو رشته از این طناب از میان چاکراها عبور کرده و به سحسرارا در فرق سر می‌رسد. با مراقبه روزانه، رشته‌های بیشتری بالا می‌روند و ارتباط ما با تجربه مراقبه را عمیق‌تر و شادمانه‌تر می‌کنند.