سلامت کلینگر (Holistic Health)
علم لطیف درمان درونی
اگرچه پزشکی متداول از جهات بسیاری مفید است، اما اغلب در درمان عمیق و طولانیمدت اختلالات روان-تنی و روانپزشکی ناکام میماند، زیرا بهجای پرداختن به علل اصلی، تنها به علائم توجه میکند و آنها را جدا از کلیت ارگانیسم انسان درمان مینماید.
شری ماتاجی چندین سال پزشکی خواند تا اینکه رویدادهای سیاسی پس از تقسیم هند، او را ناچار به ترک این مسیر کرد. او که از سنتی کلنگر میآمد که ارتباط معنویت و سلامت را به رسمیت میشناخت، زمان زیادی را به مدیتیشن و مشاهده اثرات آن بر ذهن و بدن اختصاص داد.
در این مسیر، او نه تنها نظام انرژی لطیفی شامل کانالها و شبکههای عصبی که بدن انسان را اداره میکنند، دوباره کشف کرد، بلکه به کلید این نظام نیز پی برد: انرژی تغذیهکننده و مؤنثی که در متون باستانی هند با نام کندالینی شناخته میشود. شری ماتاجی به مطالعه رفتار انسان و تأثیر آن بر این انرژی و نظام لطیف پرداخت. او مشاهده کرد که چگونه رفتار نامتعادل میتواند منجر به افراطهای جسمی، ذهنی یا احساسی شود و در نهایت بیماری بهبار آورد.
شری ماتاجی تأکید میکرد که گرچه ساهجا یوگا دارای فواید درمانی است، اما هدف آن درمان بیماری نیست؛ بلکه بیدار کردن این انرژی و آگاهی در انسانها از طریق خودآگاهی است.
در کنفرانسهای خود، شری ماتاجی این نظام انرژی درونی را بهعنوان یک فرضیه ارائه میکرد و مردم را تشویق مینمود که بدون پذیرش کورکورانه، آن را با ذهنی باز بیازمایند. در نتیجه، شمار فزایندهای از پزشکان و دانشمندانی که به ساهجا یوگا عمل میکردند و شاهد بهبودهای قابلتوجهی در وضعیت سلامت خود بودند، مطالعاتی در کشورهای مختلف و زمینههای علمی گوناگون انجام دادند که همگی در نشریات پزشکی دارای داوری همتا منتشر شدهاند.
دکتر رامش مانوشا (Dr. Ramesh Manocha)، پزشک عمومی استرالیایی و پژوهشگر در واحد درمانهای طبیعی بیمارستان رویال برای بانوان در سیدنی، نتایج قانعکنندهای در خصوص تأثیر مدیتیشن ساهجا یوگا در درمان و پیشگیری از اختلالاتی مانند فشار خون بالا، اختلالات مرتبط با یائسگی[۱]، علائم ناشی از استرس[۲]، بیشفعالی و نقص توجه (ADHD)[۳] و آسم[۴] گزارش کرده است. به گفته دکتر مانوشا، سکوت ذهنی که در مدیتیشن ساهجا یوگا برقرار میشود «با الگویی منحصربهفرد از فعالیتهای فیزیولوژیک مرتبط است.»
او تصریح کرده است که در میان روشهای گوناگون مدیتیشن و تکنیکهای آرامسازی، تنها مدیتیشن ساهجا یوگا اثربخشی درمانی قابلتوجهی از خود نشان داده است.

در سال ۱۹۹۶، شری ماتاجی مرکز بینالمللی پژوهش و سلامت ساهجا یوگا را در بلالاپور، نزدیک بمبئی هند بنیان گذاشت. این کلینیک همچنان به بیماران محلی و بینالمللی خدمت میکند و در کنار مراقبتهای پزشکی آیورودایی و آلوپاتیک سنتی، به تشخیص و درمان با تکنیکهای ساهجا یوگا میپردازد. درمان مدیتیشن در این مرکز با بهبودهای قابلتوجهی در کیفیت زندگی، کاهش اضطراب و کنترل فشار خون در مقایسه با پزشکی غربی متداول همراه بوده است.[۵]
شری ماتاجی نظام لطیف انسان را به درختی وارونه تشبیه میکرد که ریشههایش در مغز قرار دارد و شاخهها و میوههایش در بدن گسترده شدهاند. ریشههای این نظام انرژی در مغز جای دارند و انرژی کیهانی روحانی را جذب کرده و به شاخههای درخت میرسانند. این فرآیندهای بازخورد مستمر بین نظام لطیف در مغز و مراکز انرژی بدن هنگام مدیتیشن به تدریج موجب تعادل و یکپارچگی ذهن و بدن میشوند. برای سالم و قوی نگه داشتن این درخت، باید توجه خود را به ریشههایش معطوف کنیم که در مغز قرار دارند، و این امر از طریق تمرین مدیتیشن ساهجا یوگا ممکن میشود.